0212 612 00 00
0212 612 00 00

İNME (FELÇ)

İnme, beyin damarlarının tıkanması veya yırtılması neticesinde beyin dokusunun beslenmesinin bozulması ve  hasar görmesi ile  ortaya çıkan klinik tablodur. Amerika’da her yıl 700.000’den fazla kişi inme geçirmektedir. Bu vakaların yaklaşık 2/3’ü sağ kalır, sağ kalanların ise 2/3’ü rehabilitasyona ihtiyaç duyar.

Beyinde hangi  bölgenin etkilendiğine ve etkilenme düzeyine göre hastalarda değişik bulgular görülür.  Sıklıkla görülen bulguları;

  • Vücudun bir tarafında güçsüzlük
  • Denge ve yürüme bozukluğu
  • Konuşma ve yutma bozukluğu
  • Görme problemleri
  • Bilişsel aktivite, algı ve hafıza problemleri olarak sıralayabiliriz.

Avrupa İnme Organizasyonu, inme rehabilitasyonuna mümkün olan en erken dönemde başlanmasını ve konusunda uzman bir ekip ile bir yıl boyunca devam edilmesini önermektedir. Rehabilitasyonda amaç kaybedilen  becerilerin yeniden kazanılması ve komplikasyonların (eklem kısıtlılığı, bası yaraları vb) önlenmesidir.

Eskiden beyin dokusunda bir hasar olduğunda bunun geri dönmeyeceği düşünülürdü. Ancak son yıllarda yapılan araştırmalar ile “nöronal plastisite” kavramı tanımlanmıştır. Buna göre beyin hasardan sonra kendini modifiye edebilir, hasar görmüş bölümün görevini başka bölümler üstlenebilir ve böylece hasta kaybettiği becerilerin hiç değilse bir kısmını geri kazanabilir. Bunun için de rehabilitasyon çok önem arz etmektedir. Rehabilitasyon uygulanan hastalarda beyinde reorganizasyon olduğu ileri bir görüntüleme yöntemi olan fonksiyonel MR  ile de gösterilmiştir.

İnme geçiren hasta, daha yoğun bakımda veya Nöroloji kliniğinde yatarken Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon (FTR) uzmanı ile konsulte edilmelidir. FTR uzmanı, hasta yakınları ve hastayı rehabilitasyon süreci hakkında bilgilendirir, erken dönemde yapılacak egzersizleri planlar  ve olası komplikasyonların önlenmesi için tedbir alınmasını sağlar.

Bir süre sonra durumu daha stabil olan hasta FTR kliniğine alınıp daha yoğun bir program uygulanır. Bu program temel olarak  denge, koordinasyon ve güçsüz olan kasları güçlendirmeye yönelik egzersizleri içerir. Ayrıca  robotik rehabilitasyon yöntemleri, ağrı kesici ve güçlendirici etkisi olan elektrik stimülasyonu gibi fizik tedavi ajanları da kullanılabilir.

Rehabilitasyon süreci  hastanın başlangıçtaki klinik durumuna ve tedaviden alınan cevaba göre değişikenlik göstermektedir. Kimi hastalarda birkaç ay içinde iyileşme gözlenirken kimilerinde bu süre birkaç yıl sürebilir.

Kaynaklar:

1.European Stroke Organisation. 2009

2.Karaca G, Yılmaz H. Tıbbi rehabilitasyon. 2015